Lachgas en vitamine B12

Laatst bijgewerkt: oktober 2026 · Leestijd ongeveer 4 minuten · Geschreven en gecontroleerd door het team van Lachgas Antwerpen

Wat vitamine B12 in uw lichaam doet

Vitamine B12 (cobalamine) is onmisbaar voor uw zenuwstelsel en voor de aanmaak van rode bloedcellen. De vitamine helpt bij het onderhoud van de myelineschede, het isolerende laagje rond uw zenuwbanen, en speelt een rol in de celdeling en in uw energiehuishouding. Uw lichaam maakt B12 niet zelf aan; u haalt het uit dierlijke voeding zoals vlees, vis, eieren en zuivel, of uit verrijkte producten en supplementen.

Een gezond lichaam heeft een voorraad B12 in de lever waar het maanden tot jaren op kan teren. Dat verklaart waarom een tekort door voeding zich meestal traag ontwikkelt. Bij lachgas werkt het anders: het gas tast niet zozeer uw voorraad aan, maar maakt de B12 die u hebt onwerkzaam. Daardoor kunnen klachten veel sneller opduiken dan bij een gewoon voedingstekort.

Wat lachgas met vitamine B12 doet

Distikstofoxide (N2O) oxideert het kobaltatoom in het midden van de B12-molecule. Daardoor kan de vitamine niet langer functioneren als hulpstof voor het enzym methioninesynthase, dat nodig is voor de aanmaak van myeline en DNA. Het gevolg is een functioneel B12-tekort: uw bloedwaarden kunnen normaal lijken, terwijl de vitamine in uw cellen niet meer werkt.

Bij één enkele ballon herstelt het lichaam dit effect doorgaans snel. Bij frequent of langdurig gebruik, zeker wanneer er veel ballonnen kort na elkaar genomen worden of wanneer er dagelijks of wekelijks gebruikt wordt, krijgt het lichaam die kans niet. Dan ontstaat er geleidelijk schade aan de zenuwen en het ruggenmerg. Meer over het gas zelf leest u op de pagina wat is lachgas.

Welke klachten wijzen op een B12-probleem?

De eerste signalen zijn vaak subtiel en worden makkelijk toegeschreven aan vermoeidheid of een slechte nacht. Let op de volgende klachten, vooral als u regelmatig lachgas gebruikt:

Deze klachten kunnen wijzen op een aandoening van het ruggenmerg die artsen gecombineerde strengziekte noemen. Hoe sneller die herkend wordt, hoe groter de kans op volledig herstel. Wacht daarom niet af tot het vanzelf overgaat.

• Tintelingen en gevoelloosheid. Vaak eerst in de voeten en vingers, alsof u op watten loopt of handschoenen draagt.
• Spierzwakte. Zwakke benen, minder kracht in de handen, moeite met trappen of met opstaan uit een stoel.
• Loopproblemen. Een onzekere, wankele gang, vooral in het donker, en vaker struikelen of vallen.
• Vermoeidheid en bloedarmoede. Bleekheid, kortademigheid en een opvallend gebrek aan energie.
• Geheugen- en stemmingsklachten. Concentratieproblemen, prikkelbaarheid, somberheid of verwardheid.
• Problemen met blaas en darmen. In ernstigere gevallen controleverlies over plassen of ontlasting.

Wie loopt een groter risico?

Iedereen die lachgas gebruikt, loopt dit risico. Bij sommige groepen is de marge echter kleiner en treden klachten sneller op:

• Frequente gebruikers. Wie meerdere keren per week gebruikt of grote hoeveelheden per avond, geeft het lichaam geen tijd om te herstellen.
• Vegetariërs en veganisten. Zonder dierlijke producten is de B12-inname lager en de voorraad kleiner.
• Zwangere vrouwen. B12 is cruciaal voor de ontwikkeling van het zenuwstelsel van de baby; lachgas is tijdens de zwangerschap in alle gevallen af te raden.
• Mensen die bepaalde medicijnen nemen. Onder meer metformine (bij diabetes) en maagzuurremmers verminderen de opname van B12.
• Mensen met maag- of darmaandoeningen. Na een maagverkleining of bij de ziekte van Crohn, coeliakie of pernicieuze anemie is de opname al verstoord.
• Ouderen en mensen met een eetstoornis. Een lagere inname of opname maakt de reserve kleiner.

Helpt het om extra vitamine B12 te slikken?

In uitgaanskringen en op sociale media circuleert het advies om bij lachgasgebruik B12-supplementen te nemen. Dat klinkt logisch, maar het neemt het risico niet weg. Lachgas maakt immers ook de nieuw ingenomen B12 onwerkzaam; u vult een voorraad aan die het gas meteen weer uitschakelt. Er bestaat geen hoeveelheid supplementen waarmee frequent gebruik veilig wordt.

Bovendien kan een normaal B12-gehalte in het bloed een vals gevoel van veiligheid geven, terwijl de schade aan de zenuwen gewoon doorgaat. Artsen kijken bij een vermoeden daarom ook naar andere waarden, zoals methylmalonzuur en homocysteïne. De enige manier om het risico echt te beperken, is minder en minder vaak gebruiken, of helemaal stoppen.

Wat doet u bij klachten?

Herkent u tintelingen, gevoelloosheid, spierzwakte of loopproblemen bij uzelf of bij iemand in uw omgeving die lachgas gebruikt? Stop met gebruiken en maak een afspraak bij uw huisarts. Zeg eerlijk dat u lachgas gebruikt en hoe vaak: de arts kan dan gericht testen en, indien nodig, een behandeling met B12-injecties starten. Bij tijdige behandeling verdwijnen de klachten vaak, maar bij late herkenning kan een deel van de zenuwschade blijvend zijn.

Bij acute verschijnselen zoals verlamming, ernstige verwardheid, bewustzijnsverlies of ademhalingsproblemen belt u onmiddellijk het noodnummer 112. Voor anonieme vragen over gebruik en risico's kunt u terecht bij De Druglijn of bij het Vlaams expertisecentrum VAD. Praktische aandachtspunten vindt u op onze pagina veilig gebruik.